راه و رسم قديمى خود يعنى پاكيزه نگاهداشتن بستر رودخانه را به طريق مذكور رها كردند و در نتيجه سال بعد سيل مصيبت‌بارى به شهر حمله كرد و خانه‌هاى زيادى را خراب كرد و عده‌اى بر اثر آن به هلاكت رسيدند . در سواحل درياى خزر فلات مرتفع با تنگ‌نظرى مراقب رودخانه‌هاست و نمىگذارد از آب آنها بيش از اندكى به دريا بريزد . لكن رودخانه كارون و رودخانه‌هايى كه به سوى خليج فارس روانند هر يك داستان ديگرى دارند . رودخانه‌هاى ايران هر چند معدود است بسترهاى رود بسيار است . بندرت اتفاق مىافتد كه در فلات ايران به نقطه‌اى سفر كنيد بدون اينكه شكافها و بريدگيهايى در سطح آن مشاهده كنيد . اينها بسترهاى سنگى و شنى رودخانه‌هايى هستند كه در اوايل بهار ، هنگامى كه آبها از قلل پربرف كوهها سرازير مىشود و اگر بلافاصله بسترهاى قديمى خود را پيدا نكنند ، بسترهاى جديدى مىسازند و مسير خود را بدون احساس پشيمانى تغيير مىدهند . تمام آنها نوميدانه شتابانند و اين طور به نظر مىرسد كه از سرنوشت خويش بىاطلاعند . بقيهء فصول سال از اين بسترهاى رودخانه به عنوان رد پا و جاده استفاده مىشود ولى چون سيلها بىقرار و بىثبات هستند در بعضى از قسمتها بايد هميشه پلها را حفظ كرد . اغلب پلهاى ايران ساختمانهايى قابل تحسين است . زاينده‌رود اصفهان داراى پنج پل است كه مردم اين شهر به آنها مباهات مىكنند . با مشاهدهء دو پل ، از پلهاى اصفهان ، سيلى از خاطرات تمام پلهاى بزرگى كه شخص ديده و همچنين خاطرهء پلهاى ديگرى كه طاقهاى آنها مدت مديدى است پايه‌هاى اصلى خود را از دست داده است در ذهن بيدار مىشود ؛ از قبيل آبراهه‌هاى بزرگى كه به سان فاتحان در امپراتورى روم مىخراميدند . طاق دورافتاده پونت روتو « 1 » كه در رود تيبر « 2 » بر پاى ايستاده و مانند آخرين روميان قديم ، كه از نخستين مردم روم جديد « 3 » دورى گرفته باشد ، خود را از پل جديد كنار كشيده است . پل مشهور لندن كه مايهء افتخار بازرگانان آن شهر است و براى بهره‌مند شدن از امتياز سكونت در يكى از خانه‌هاى چوبى كه در مجاورت آن پراكنده شده است حاضر به پرداخت اجارهء بيشترى بودند . ريالتو « 4 » در ونيز

--> ( 1 ) . Ponte Rotto ( 2 ) . Tiber ( 3 ) . مقصود مردم امروز ايتالياست . - م . ( 4 ) . Rialto پل بزرگ و زيبايى از سنگ مرمر است كه در قرن شانزدهم بر روى ترعهء بزرگ ونيز بنا شد .